Jekk it‑temp jippermetti li toħroġ Santa Katerina, mela jippermetti li toħroġ ukoll il‑Kunċizzjoni. Dari s-sinjuri kollha kellhom is-seftura fi żmien meta l-klassijiet soċjali kienu wesgħin ħafna u ’l bogħod minn xulxin; fil-lingwaġġ ta’ dak iż-żmien, qabblu liż-żewġ...
kategorija
il-festi
Nhar Santa Barbara ż-żara’ jikber għabara.
Fil-festa ta' Santa Barbara, fl-4 ta' Diċembru, it-tgħam (iż-żara') jikber kemm suppost (għabara).
Nhar San Pawl it-temp iqalleb seba’ darbiet.
Fil-festa tal-Konverżjoni ta' San Pawl, fil-25 ta' Jannar, it-temp ikun instabbli ħafna.
Nhar San Girgor il-kaboċċi tiha lill-ħmar.
Sal-festa ta' San Girgor, il-kaboċċi ma jkunux għadhom tajbin għall-ikel. San Girgor jiġi fit-12 ta' Marzu.
Nhar San Ġużepp jidher il-buqrajq.
Lejn il-festa ta' San Ġużepp, jibda jidher il-buqrajq (għasfur tal-ispeċi Caprimulgus europaeus). San Ġużepp jiġi fid-19 ta' Marzu.
Nhar il-Vitorja n-nies kollha lbies u borja.
Fil-festa tal-Vitorja, is-Sengleani (jiġifieri n-nies mill-Isla) iħobbu jilbsu sabiħ u jħossuhom kburin. Il-Vitorja tiġi fit-8 ta' Settembru.
Nagħġa wara l-Għid, jekk tara l-bodbod taqbeż il-ħajt.
Wara żmien l-Għid, in-nagħġa ma titgħammarx mal-bodbod.
Min joħroġ fil-lejl tal-Milied, irid jiekol tliet darbiet.
Meta dari kienu jsumu lejliet il-Milied, kienu jieklu wara l-quddiesa ta' nofsillejl, f'nofsinhar u filgħaxija f'jum il-Milied.
Meta l-missier jagħmel Karnival, l-ulied jagħmlu r-Randan.
Meta l-missier ma jkunx bil-għaqal fil-flus, tbati l-familja kollha.
Meta l-Milied taħt il-bejt, l-Għid fuq il-bejt.
Meta jagħmel temp ikrah fil-Milied, fl-Għid ipattilu u jagħmel bnazzi.
Meta jitbierek ir-riħ, in-nies jerfgħu l-ġieħ.
Dari kien hemm l-obbligu li min hu Nisrani jitqarben tal-inqas darba f'sena, fi żmien l-Għid il-Kbir, u dan jinzerta l-istess żmien li fih jitbierek ir-riħ.
Meta jasal il-Milied l-omm timla l-platt bil-ftiet u l-missier iqabbad iż-żnied.
Dari l-omm kienet tieħu ħsieb issajjar ikla tajba f'jum il-Milied u l-missier kien jieħu pjaċir jirrilassa bil-pipa (= iż-żnied).
Meta ġarek jaħraq, kebbes in-nar u aħraq.
Meta tasal il-ħuġġieġa ta' San Ġwann fl-24 ta' Ġunju, fittex affarijiet li tista' taħraq.
Mal-Gandlora stilel fora, l-ajru jtella’ imma jiċċara.
Fil-bidu ta' Frar, daqqa jkun temp ikrah u daqqa jkun bnazzi. Stilel fora tfisser li l-istilel jidhru ċari. Il-Gandlora tiġi fit-2 ta' Frar.
Laqgħa tal-Vitorja toħroġ bil-bandiera u glorja, laqgħa tal-Kunċizzjoni xi darba taqa’ fil-kwistjoni.
Superstizzjoni fejn kienu jemmnu li jekk koppja tiltaqa' fil-Vitorja, ir-relazzjoni tirnexxi; jekk tiltaqa' fil-Kunċizzjoni, ma tirnexxix. Il-Vitorja tiġi fit-8 ta' Settembru u l-Kunċizzjoni tiġi fit-8 ta' Diċembru.
Jien bħas-sellum taż-żina, la ma teħtiġux tarmih fil-kantina.
Hemm nies li jkellmuk biss meta jkollhom bżonn xi ħaġa mingħandek jew biex jinqdew bik. Iż-żina f'dan il-każ tfisser il-festa.
Il-Milied taż-żina, il-Għid fil-kċina.
Jekk jagħmel temp sabiħ fil-Milied, għid li fl-Għid se jkollna eżatt il-kontra. Żina tfisser bnazzi.
Il-Milied nofs il-ħobż, l-Għid nofs l-inbid.
Għall-ħabta ta' Diċembru, xi prodotti tar-raba' jkunu fl-aqwa tagħhom u għall-ħabta tal-Għid id-dwieli.
Il-Milied iġib il-ħelu.
Fil-Milied ikollna diversi tipi ta' ħelu, bħall-kejk tal-Milied, il-pudina, eċċ.
Il-Milied bil-kappell, l-Għid bil-mantar, in-nies tiekol tajjeb u l-bhejjem tixtarr aħjar.
Meta fil-Milied tagħmel is-sħana u fl-Għid tagħmel il-kesħa, għid li għall-biedja se tkun sena tajba.
Ħidma ta’ sena marret f’siegħa.
Qawl dwar il-logħob tan-nar iżda li japplika wkoll b'mod ġenerali: tkun ilek sena taħdem qatigħ fuq xi ħaġa biex fl-aħħar mill-aħħar tgawdiha għal ftit ħin biss.
Għalina l-Għid il-Kbir meta missierna jidboħ il-ħanżir.
Biż-żmien kollox jasal. Jidboħ tfisser joqtol.
Fi żmien il-ħaruf il-patata tibda tħuf.
Kulħadd jiekol iżjed patata mal-ħaruf fi żmien l-Għid.
Fenek fil-platt, mhux Għid għal nhar il-Ħadd.
Jekk għandek tagħmel xi ħaġa, agħmilha issa mhux wara. Dari l-fenek kienu jistennew biex isajruh fl-Għid u fil-festi biss.
Bejn il-Qala u l-Milied erfa’ l-moħriet minn ħalq il-wied.
Bejn il-festa tal-Kunċizzjoni tal-Qala u jum il-Milied, m'għandhiex titħalla għodda fir-raba'.
F’Santa Katrini l-Milied jibqagħlu xahar ġentili.
Xahar ikun għad fadal mill-festa ta’ Santa Katerina sal-Milied. Santa Katerina tiġi fil-25 ta’ Novembru.
F’San Martin inkissru l-lewż, fil-Milied naqsmuh.
F’San Martin nieklu l-lewż, u fil-Milied naqsmuh mal-oħrajn bi mħabba. San Martin jiġi fil-11 ta’ Novembru.
F’San Ġwann tidħol l-għassa.
F’San Ġwann tispiċċa r-rebbiegħa u jibda s-sajf. San Ġwann jiġi fl-24 ta’ Ġunju.
Fil-Milied, iż-żiemel ħdejn il-ġamra jsaħħan wirkih.
Dari ż-żwiemel kien ikollhom l-istalla msaħħna. Wirkih tfisser koxxtu.
Fil-Milied nieklu tliet darbiet.
Dari kienu jsumu lejliet il-Milied, u b’hekk l-għada kulħadd kien ipattilu bil-kbir.
F’San Martin inkissru l-lewż, fil-Milied naqsmuh.
F’San Martin nieklu l-lewż, u fil-Milied naqsmuh mal-oħrajn bi mħabba.
Fil-Milied il-lewż naqsmuh mal-bews.
F’San Martin nieklu l-lewż, u fil-Milied naqsmuh mal-oħrajn bi mħabba.
F’Tal-Vitorja l-baħar jitla’ fl-għolja.
Il-baħar jibda jitqawwa fil-Vitorja, li tiġi fit-8 ta’ Settembru.
Il-qwiel kollha, f’post wieħed.