Il-kesħa u r-riħ imarrdu l-uċuħ tar-raba’ (l-ewwel tifsira ta’ għelejjel – plural ta’ għalla – hija mard), filwaqt li x-xemx u x-xita jagħmlulhom il-ġid (it-tieni tifsira ta’ għelejjel hija wċuħ tar-raba’).
Kategorija: ix-xemx
M’hawn xejn ġdid taħt il-kappa tax-xemx.
Iż-żmien jgħaddi iżda ċ-ċiklu tad-dinja dejjem l-istess jibqa’.
Meta x-xemx tinżel fl-ixkora turi l-maltemp.
Meta x-xemx titgħatta bis-sħab (= l-ixkora) stenna l-maltemp.
Meta x-xemx issaħħan f’Jannar, ikollok biex fis-sajf timla d-dar.
Meta tagħmel ħafna xemx f’Jannar, it-tgħam jikber sew.
Meta titla’ x-xemx, titla’ għal kulħadd.
Fid-dinja ħadd ma hu iżjed speċjali minn ħaddieħor.
Meta titla’ x-xemx jgħibu l-kwiekeb.
Fil-ħajja jeħtieġ li tiffoka fuq dak li huwa tassew importanti; ix-xemx iġġib fix-xejn il-kwiekeb.
Meta tibda taqa’ l-werqa, ix-xemx taraha bis-serqa.
Ix-xemx tibda tistaħba wara s-sħab meta tibda l-ħarifa.
Meta qattus tara f’xi gallarija, għid li ħierġa x-xemx.
Il-qtates iħobbuha s-sħana tax-xemx u jmorru fiha meta toħroġ.
Jekk ma’ nofsinhar ix-xemx tkun safra bajdanija, aktarx tkun xita għal filgħaxija.
Jekk ix-xemx tkun safra bajdanija għall-ħabta ta’ nofsinhar, wisq probabbli tagħmel ix-xita filgħaxija.
Ix-xemx titla’ u tinżel għal kulħadd.
Kulħadd indaqs fid-dinja, m’aħniex iżjed speċjali minn ħaddieħor.
Ix-xemx tar-rebbiegħa tibla’ bħall-belliegħa.
Ix-xemx li tagħmel fir-rebbiegħa tkun qawwija ħafna. Il-belliegħa hija mostru mitoloġiku Malti li jgħix bil-bjar, il-ġibjuni u l-għerien.
Ix-xemx minn filgħodu turik x’ġej.
Minn filgħodu tinduna x’tip ta’ ġurnata se tkun. Bl-istess mod, it-tfal minn ċkunithom juruk x’karattru għandhom.
Ix-xemx ma titgħattiex bl-għarbiel.
Meta jsir xi ħażin kbir, diffiċli ħafna tgħattih.
Ix-xemx ma ddawwalx il-għami.
Min ma jridx jifhem, mhux ser jifhem.
Ix-xemx liżar l-art.
Is-sħana tax-xemx iżżomm l-art sħuna.
Ix-xemx issaħħan imma l-ebda borma ma tgħalli.
Trid taħdem u tistinka biex taqla’ l-flus.
Ix-xemx bdiet kiefra u l-gavott ma jdoqqx iżjed fifra.
Proverbju storiku li juri li meta kien ikun ġej il-maltemp, l-ikreh baħri ta’ fuq il-vapur (= il-gavott) kien jinżel idoqq il-fifra biex iwissi lil kulħadd. Meta ma kienx jinżel, kien ifisser li l-maltemp għadda.
Il-qastanija tajba u x-xemx dejjem mgħajba.
F’Diċembru x-xemx titgħatta bis-sħab (= mgħajba) u ma ssaħħanx daqstant.
Il-bidwi sormu jikwi.
Ix-xogħol tal-bdiewa huwa diffiċli immens, speċjalment fix-xmux.
Fejn tidħol ix-xemx ma jidħolx it-tabib.
Ix-xemx tagħtik is-saħħa u tbiegħed il-mard.
Fejn ix-xemx ma turix ma ssaħħanx.
Biex issolvi problema jeħtieġ li tieħu azzjoni.
Daħqa bżonjuża daqs ix-xemx.
Tajjeb li nkunu kuntenti u nidħqu daħqa.
Bix-xita u x-xemx, il-muna bil-ġiri ma tintemmx.
Il-ħażna ta’ sena partikolari ma tintemmx mill-ewwel bis-saħħa tax-xita u x-xemx.
Awwissu x-xemx taħarqu u x-xita tmissu.
Tagħmel l-ewwel xita f’Awwissu.
Frar fawwar, il-bidwi għana fid-djar.
Fi Frar ikun hemm xi ftit xemx, bi tħejjija għar-rebbiegħa.
Frar fawwar, jekk ma toħroġ ix-xemx filgħodu, toħroġ ma’ nofsinhar.
Fi Frar ikun hemm xi ftit xemx, bi tħejjija għar-rebbiegħa.
Aħjar il-bard ta’ Jannar mix-xemx li ma ssaħħanx.
Xemx li ma ssaħħanx ma fihiex gost. Aħjar il-bard.
Alla fuq kollox u fuq kulħadd; xemx u xita jibgħat lil kulħadd.
Alla jittratta lil kulħadd l-istess, għax huwa ġust.