Inti taħdem u tistinka biex tfaddal, u l-membri ingrati ta’ familtek iberbqulek kollox. Il-ħamla huwa dak kollu li jġorr miegħu l-ilma meta tagħmel ħafna xita.
Kategorija: l-istaġuni
Lampuka mixwija tfakkrek fl-ikla xitwija.
Ottubru huwa l-istaġun tal-lampuki, u r-riħa tfuħ tal-lampuki mixwija tfakkarna li deħlin fil-ħarifa u x-xitwa.
Kif tibda l-ħdura, in-nies tibda ssebbaħ il-bħura.
Malli toqrob ir-rebbiegħa, in-nies jitħajru iżjed jersqu lejn il-baħar. Bħura plural ta’ baħar, b’referenza għax-xtut.
Kif jibda jaqa’ l-weraq, jisreġ il-beraq.
Jibda jberraq malli tibda dieħla l-ħarifa. Jisreġ tfisser jixgħel.
Ja għasfur tbaħbaħ u nfela; waslet għalik ir-rebbiegħa, ladarba fl-art ix-xgħir mela.
Meta tasal ir-rebbiegħa, l-għasafar ikollhom fejn jinnamraw u jagħmlu l-bejta tagħhom.
Is-sajf joħroġ tifel u jidħol xiħ.
Il-jiem fis-sajf ikunu itwal (= ixjeħ) mill-istaġuni l-oħra.
Is-sajf kabozza tal-fqir.
Dari s-sajf kien ikun perjodu fejn min ma kellux biex kien ibati inqas, peress li t-temp ikun isbaħ. Kabozza hija għamla ta’ kowt.
Is-sajf jagħmel tiegħu u msejken min ma jkollux frott minn tiegħu.
Fis-sajf kollox jinxef qoxqox bis-sħana, il-frott trid taħseb għalih minn qabel.
Is-sajf il-maħruq jinqala’ l-ħruġ.
Dari s-sħana li kienet tagħmel fl-eqqel tas-sajf kienet iġġiegħel lin-nies joħorġu ‘l barra u jmorru jgħumu, għax ġewwa kienet tkun wisq sħana.
Is-sahra twila għax spiċċat il-qargħa twila.
Il-bdiewa għandhom ġranet tax-xogħol twal ħafna fis-sajf, żmien fejn ma tikbirx il-qargħa twila. Għalhekk jagħmlu s-sahra.
Ir-rebbiegħa hi s-sebħ tas-sena, is-sajf nofsinhar, il-ħarifa l-Għarb u x-Xitwa l-lejl.
Ir-rebbiegħa staġun sabiħ ħafna, għax jagħmel minn kull tip ta’ temp.
Ħut ta’ bla rjus fis-suq iġib il-flus.
Fl-istaġun tal-lampuki (jiġifieri f’Settembru u Ottubru) il-ħut iż-żgħir ikun imfittex u jġib il-flus.
Ħarifa bit-tajjeb, żwiemel u dwieb.
Meta fil-ħarifa jkun bnazzi, iż-żwiemel u d-dwieb (plural ta’ debba) tista’ tħallihom joħorġu.
Fis-sajf zokk jitimgħek u blata traqqdek.
Fis-sajf il-frott ikun abbundanti u s-sħana tħallik torqod fil-miftuħ.
Fil-ħarifa l-mara timla l-qaleb bil-ġbejna u tħawwad il-brejma bin-nejna.
Il-mara tad-dar għandha ħafna xogħol kemm fid-dar kif ukoll fit-trobbija tat-tfal. Il-brejma tirreferi għal skutella u n-nejna hija kelma tat-tfal għal ikel.
Fid-dinja mhux dejjem ir-rebbiegħa.
Ma tistax tistenna li kollox imur tajjeb fil-ħajja.
Id-dmugħ tal-mara bħall-bnazzi fix-xitwa.
Id-dmugħ tal-mara, dmugħ tal-kukkudrilli.
San Martin ikisser it-tin u Katarin tisqih mill-fin.
It-tin taċ-ċappa nikluh fl-ewwel ġimgħa ta’ Novembru u fit-tielet ġimgħa x-xita ssaqqi s-siġar tat-tin għall-istaġun ta’ wara. San Martin jiġi fil-11 ta’ Novembru u Santa Katerina tiġi fil-25 ta’ Novembru.
F’San Ġwann tidħol l-għassa.
F’San Ġwann tispiċċa r-rebbiegħa u jibda s-sajf. San Ġwann jiġi fl-24 ta’ Ġunju.
San Mattija, iżra’ t-tomnija la mwaħħra u lanqas bikrija.
F’San Mattija għandu jinżara’ l-qamħ. It-tomnija tirreferi għat-tgħam u mwaħħra tfisser tard fl-istaġun. San Mattija jiġi fl-24 ta’ Frar.
F’San Mattija jekk ma ssibhiex filgħodu ssibha filgħaxija.
F’San Mattija għandu jinżara’ l-qamħ. It-tomnija tirreferi għat-tgħam u mwaħħra tfisser tard fl-istaġun. San Mattija jiġi fl-24 ta’ Frar.
F’Ġunju tidħol l-għassa.
F’Ġunju tispiċċa r-rebbiegħa u jibda s-sajf.
Marzu r-rebbiegħa tal-bhejjem.
Il-bhejjem jagħmlu ħafna ħalib f’Marzu.